Ο Αγγίτης Ποταμός και το Φαράγγι του

 Ο Αγγίτης Ποταμός και το Φαράγγι του

O Αγγίτης είναι ο μεγαλύτερος παραπόταμος του Στρυμόνα ποταμού και έχει μήκος περίπου 75 χλμ. Πηγές του ποταμού βρίσκονται τόσο στην πόλη της Δράμας (πηγές Αγ. Βαρβάρας), στα τενάγη των Φιλίππων αλλά και στο χωριό Αγγίτης Δράμας, όπου και οι ομώνυμες πηγές, οι οποίες δημιουργούν ένα καλαίσθητο σπήλαιο.

Στο ύψος του Δ.Δ. της Συμβολής, οι πηγές του Αγγίτη ενώνονται και η κοίτη του ποταμού περνάει ανάμεσα από κάθετους βράχους από σκληρά πετρώματα, σχηματίζοντας το ομώνυμο φαράγγι του Αγγίτη, γνωστό και με την τοπική ονομασία «Βράους».
Κοντά στα περίφημα σπήλαια της Αλιστράτης ο ποταμός διανύει 9 χλμ. περίπου μέσα από στενά περάσματα, σχηματίζοντας μαιανδρισμούς και καταλήγει στο Σ.Σ. Αγγίστας, του Δήμου Αλιστράτης όπου βρίσκεται και το παλαιό γεφύρι της Αγγίστας. Από εκεί και ύστερα η διαδρομή του είναι ηπιότερη, διασχίζει τις πεδιάδες της Φυλλίδας, για να ενωθεί με το Στρυμόνα ποταμό.
Το φαράγγι του Αγγίτη, γνωστό και ως «Στενά Πέτρας» ή «Διώρυγα», είναι ένα ιδιαίτερου φυσικού κάλλους τοπίο. Παρουσιάζει ισχυρό ανάγλυφο, με κατακόρυφα  πρανή που σε μερικά σημεία φτάνουν τα δεκάδες μέτρα. Η πορεία του ποταμού μέσα από τα στενά περάσματα, το αναγκάζει σε σημεία να έρχεται σε άμεση επαφή με τους βράχους δημιουργώντας έτσι σπηλιές και βαθουλώματα, ενώ από την άλλη πλευρά δημιουργεί αποθέσεις φερτών υλικών. Εκεί αναπτύσσεται μία πλούσια και υδροχαρής βλάστηση όπου βρίσκουν καταφύγιο διάφορα είδη ζώων και πτηνών.
Ένα θαυμάσιος τρόπος για να διασχίσει κανείς και να απολαύσει το συναρπαστικό θέαμα του φαραγγιού σε όλο του το μήκος, είναι η κατάβαση του ποταμού με κανό, Rafting και άλλου τέτοιου τύπου σπορ. Επίσης προσφέρεται για ορεινή ποδηλασία, για ορεινή πεζοπορία και οικοπεριήγηση.

Σε μια περιήγηση κατά μήκος του ποταμού Αγγίτη οι επισκέπτες θα συναντήσουν:
α. Το φράγμα της Συμβολής.
β. Το λόφο δεξιά της αρχής του φαραγγιού, όπου και υπάρχουν πέτρινες τοιχοσειρές παλαιότερου οικισμού.
γ. Το πέτρινο κτίριο λίγα μέτρα από το φράγμα.
δ. Την είσοδο του φαραγγιού με πυκνή βλάστηση.
ε. Το ιχθυοτροφείο αναπαραγωγής πέστροφας.
στ. Τις βραχογραφίες που βρέθηκαν σε τρία σημεία του φαραγγιού.

2. Οι βραχογραφίες στο Φαράγγι του Αγγίτη και στο Σπήλαιο της Αλιστράτης

Τον Ιούνιο του 1977 ανακαλύφθηκαν, κατά τη διάρκεια μελετών που γίνονταν για το σπήλαιο Αλιστράτης, σε 3 γειτονικά σπήλαια σχηματισμένες σκαλιστές ζωγραφιές.
Οι βραχογραφίες και τα βραχογραφήματα αυτά διαχωρίζονται χρονικά και θεματικά σε διαφορετικές περιόδους.
Υπάρχουν απεικονίσεις ζώων, ανθρώπων, ιππέων και αφηρημένα σχήματα.
Από τον εξοπλισμό των αλόγων και των ιππέων οι ειδικοί συμπεραίνουν ότι η νεότερη περίοδος ανήκει στον 5ο ή 6ο αιώνα π.Χ.
Αποσπασματικά αναφέρουμε από το βιβλίο «Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΑΛΙΣΤΡΑΤΗΣ» του Κωνσταντίνου Ι. Κοντού:
«…Οι βραχογραφίες του φαραγγιού του Αγγίτη είναι από τις πιο εντυπωσιακές που ανακαλύφθηκαν μέχρι σήμερα στην Ελλάδα. Μετρήθηκαν στη βραχοσκεπή είσοδο ενός σπηλαίου περίπου 60 παραστάσεις, οι οποίες σύμφωνα με τον αρχαιολόγο  και γεωλόγο ερευνητή  Λάζαρο Χατζηλαζαρίδη (εφημ. «Καθημερινή» φ. 20-1-2002) είναι χωρίς αμφιβολία δημιουργημένες σε διαφορετικές περιόδους που απέχουν μεταξύ τους ίσως και χιλιετίες. Όλες έχουν το κόκινο χρώμα της αργίλου ή των οξειδίων του σιδήρου. Ορισμένες που έχουν κοινά χαρακτηριστικά έχουν τέλειες αναλογίες, γεγονός που σημαίνει ότι ο δημιουργός τους ήταν καλλιτέχνης στη χάραξη των βράχων, που δεν είναι εύκολη υπόθεση. Τα ελάφια (αρσενικά ή θηλυκά) τα οποία απεικονίζονται στην είσοδο του σπηλαίου, πρέπει να είναι τα παλαιότερα βραχογραφήματα της επιφάνειας. Υπάρχουν διάφορα ζώα, τόξα με βέλη, ιππείς θωρακισμένοι και μη, άνθρωπος που τραβάει αρκούδα, άλλος που τραβάει ένα φορτωμένο ζώο, ενώ υπάρχουν πολλά αφηρημένα σχέδια. Ένα ελάφι έχει στην κοιλιά του ένα καρφωμένο βέλος ή κοντάρι. Υπάρχουν επίσης  παραστάσεις ιππέων που είναι έτοιμοι να συμπλακούν, ενώ ένας άλλος μοιάζει να κρατάει κάτι σαν κοντάρι σημαίας ή λάβαρο. Στο δάπεδο του σπηλαίου βρέθηκαν ακόμη εφτά παραστάσεις με επίκρουστα σχέδια.

Τα βραχογραφήματα αυτά, όπως δέχεται ο ερευνητής, υπήρξαν πρώιμος τρόπος έκφρασης και δεν αποκλείεται να συνέβαλαν στη δημιουργία γραφής. Ανοίγουν παράθυρα στο παρελθόν, μας στέλνουν μηνύματα και μας αποκαλύπτουν “τα πρώτα εργαλεία σκέψης και συσσώρευσης της γνώσης”».

4. Τα παραδοσιακά Πέτρινα Γεφύρια

Παραδοσιακές πέτρινες γέφυρες με καμάρες στολίζουν την περιοχή της Αλιστράτης.
Κατασκευασμένες από πέτρα, ξύλο και λάσπη, χτισμένες  στον ποταμό Αγγίτη αλλά και σε χείμαρρους, που πολλοί από αυτούς πλέον έχουν ξεραθεί  ή είναι ρυάκια, αποτελούσαν τις διόδους επικοινωνίας των κατοίκων από τη μία όχθη στην άλλη.
Τα πέτρινα γεφύρια που διασώζονται σήμερα είναι τα εξής:
- Το γεφύρι που βρίσκεται στην περιοχή του δημοτικού διαμερίσματος Σ.Σ. Αγγίστας.
- Η παραδοσιακή πέτρινη γέφυρα «Κεμέρι» που κατασκευάστηκε για το πέρασμα του δικτύου ύδρευσης από τις πηγές «Μητροπόλεως» Σκοπιάς πριν 200 και πλέον χρόνια.
- Η παραδοσιακή πέτρινη γέφυρα ξηράς βρύσης «Κουρί Τσεσμέ» στο αγρόκτημα Αλιστράτης.
- Η γέφυρα «Πρίπορ» στο αγρόκτημα της Αλιστράτης, που συνδέει την περιοχή «Καλνίκα» με την περιοχή της «Αρίδας».
- Η πέτρινη γέφυρα στο τέλος του φαραγγιού του Αγγίτη.

]